The ọdịda nke Western Alaeze Ukwu Rom

The ọdịda nke Western Alaeze Ukwu Rom - isiokwu ẹkenam ke historiography nke onye nke kasị akpa ọkọ akụkọ ihe mere Edward Gibbon (1737-1794). Ya obere ọrụ "History nke Decline na Fall nke Alaeze Ukwu Rom" mere echiche maara nke ọma na-agụ kpọrọ mmasị na nsogbu. Ọ bụ ezie na anyị na-apụghị ikwu na Gibbon mbụ bụ onye raara onwe ya na-amụ ihe na mgbe na ihe mere a colossal alaeze dara. Malite na nke iri na asatọ na narị afọ nke ajụjụ ndị a, ọtụtụ ndị ọkà mmụta sayensị Ara, mgbe niile na àjà ọhụrụ chepụtara. Dị ka otu dịkọrọ ndụ American ọkà mmụta Glen Bauersok, ọdịda nke Western Alaeze Ukwu Rom nwere ike anya dị ka archetype ọdịda anyanwụ ọ bụla oké ike, ya mere, dị ka ihe nnọchianya nke na-atụ egwu na ịdọ aka ná ntị dị iche iche eras.

Ụfọdụ ndị ọkà mmụta sayensị kweere na gbawara n'etiti n'etiti n'ebe ọwụwa anyanwụ na n'ebe ọdịda anyanwụ n'ókèala achịkwa onye eze ukwu, akwalitewo ojuju nke Rome. The ọwụwa anyanwụ ghọrọ Alaeze Ukwu Byzantium na isi obodo ya na Constantinople, n'ebe ọdịda anyanwụ ọkara lekwasịrị anya tumadi na ókèala nke oge a na Italy. Decline nke Alaeze Ukwu Rom na-anọchi anya a na-aga n'ihu usoro na-ewe ihe karịrị otu narị afọ. Ya mere, ndị ọzọ akụkọ ihe mere eme na-ahọrọ na-ekwu na Rome ka na-emegharị ka ọhụrụ ọnọdụ, na dị ka ndị dị otú ahụ, e nweghị ojuju. Great Rome, dị ka Edward Gibbon na-akwado nke ya echiche, kwụsịrị ịdị adị na September 4 476, mgbe Odoacer ndú nke agbụrụ Germany (na ndị agha Rom , ọ bụ isi nke mercenary-Germany) wepụ ikpeazụ Western Roman Emperor Romulus Augustus. Romulus Augustus, eleghị anya a Germany malite. Odoacer atụle Romulus bụghị otú ize ndụ, nke na-adịghị ọbụna nsogbu gbuo ya, ma asuan. The ọdịda nke Western Alaeze Ukwu Rom, gbara akaebe eziokwu na Rome agaghịkwa nwere ego ike na ike n'ụzọ dị irè ịchịkwa gbasasịa n'ebe ọdịda anyanwụ n'ógbè, ọ bụ ezie na ndị bi na ha wee na-atụle na-akpọ onwe ha Ndị Rom. N'ejighị ọbara kuu abụghị 476 isi gbanwere, me ka a nso ọtụtụ ndị ihe na-ewu ewu.

Ndị ọkachamara na-na-jide nsụgharị imeghari ọhụrụ ọnọdụ, e kweere na alaeze ukwu ahụ wee na-adị ruo 1453. N'ihi ya, na ọdịda nke Western Alaeze Ukwu Rom mere mgbe ndị Ottoman wee Byzantium (Constantinople).

N'ezie, ụbọchị nke nkwatu Romulus Augustus, edise Edward Gibbon bụ nnọọ ot, na eziokwu, ma ọ bụrụ na a ga-enwe ohere na-arịọ ndị bi na oge ahụ na oge, ha ga-abụ nnọọ anya na Historiography na-eme ka ihe omume a dị ezigbo mkpa. Anyị nwekwara ike ịtụle ihe ndị ọzọ dị mkpa merenụ, nke akara ọdịda nke Alaeze Ukwu Rom, dị ka nke ọma dị ka a zọpụta nke ọtụtụ ihe (ọdịdị nke okpukpe ọhụrụ nke Christianity, n'ozuzu nsogbu nke na-adakpọ adakpọ na aku na uba, ike nke ire ure, onu oriri, agha nsogbu, eru ọbubu-eze nke eze ukwu na ndị ọzọ), bụ nke mere ka iju. Otú ọ dị, nke a ụbọchị omenala n'egosi na njedebe nke ochie na mmalite nke European Middle Ages. The alaeze na Western Europe, gụnyere Italian, na n'ebe ugwu-n'ebe ọdịda anyanwụ nke Africa e doro dị iche iche mwakpo, e nwere otu agbụrụ ije, a na-akpọ ọnụ ndị Great Migration. N'ebe ọwụwa anyanwụ nke ókè-ala nọgidere na-emebibeghị ruo ọtụtụ narị afọ ruo mgbe islam mmeri.

Ke ofụri ofụri, ida nke Alaeze Ukwu Rom akara omenala na ndọrọ ndọrọ ọchịchị mgbanwe, ntughari ka a ọzọ authoritarian ụdị ọchịchị, doo nke Christianity dị ka ala okpukpe, gbahapụrụ nke omenala na ụkpụrụ nke oge gboo n'oge ochie. The historiography bụ nkịtị na-eji okwu bụ "Alaeze Ukwu Byzantium", dị ka-erite nke Alaeze Ukwu Rom, na eziokwu na ọ bụ mma na-ekwu banyere inwe Ma, n'oge ochie Alaeze Ukwu bụ dị iche iche site na oge gboo Rome.