Ụkpụrụ nke aka a na-adịghị ahụ anya: nkọwa a ma ama

Ndị ọkà mmụta sayensị maara ọtụtụ ntụziaka dị iche iche nke echiche echiche akụ na ụba, haziri n'usoro n'usoro dị ka ndị a: ụlọ akwụkwọ Mercantilism, usoro akụ na ụzụ oge ochie (ụkpụrụ nke aka a na-adịghị ahụ anya nke Adam Smith), ụlọ akwụkwọ physiocrats, ụlọ akwụkwọ na-ahụ maka oge ochie, ụlọ akwụkwọ Marxist, Keynesianism na monetarism.

Otu n'ime ndị a aku na ụlọ akwụkwọ ogide a pụrụ iche n'ebe ochie, karịsịa Adam Smith na ya "na-amụ ọdịdị na-akpata nke akụ na ụba nke mba nile". Ọ bụ ọrụ ya nke malitere akụnụba nke oge a dịka sayensị, ọ bụ ya bu ụzọ weta ụkpụrụ nke mmekọrịta nke ndị isi dị ike dị ka ahịa na ịchọta. Smith kwukwara ụkpụrụ nke aka a na-adịghị ahụ anya.

Iji mma ịghọta otú ụkpụrụ a ọrụ, ọ dị mkpa iji dokwuo anya ihe iwu nke ọkọnọ na ina, na-etinye n'ime mgbasa Smith. Dịka iwu nke iwu chọrọ, ndị na-azụ ahịa ga-azụta ihe dị ukwuu na ọnụ ala, yana obere ngwaahịa dị elu. E gosipụtara nke a, n'ụdị nke rịgoro, nkwụsị nke a kpebiri site na ngwa ngwa nke chọrọ, ya bụ, ogo nke onye na-ere na-agbanwe ngbanwe ọnụahịa. Nhọrọ nke ngwa nwere ike ịbụ efu (ndị ahịa ga-azụta otu ụdị nke ngwongwo ọ bụla n'agbanyeghị mgbanwe na ọkwa ọnụahịa), obere (mgbanwe nke ọnụahịa otu percent ga-akpalite mgbanwe site na ihe na-erughị otu pasent) na nnukwu kaadị (mgbanwe pasent pasent ga-agbanwe ọkwa dị elu karia Site na otu percent).

N'otu aka ahụ, iwu nke ọkọnọ, dịka onye na-ere ngwaahịa ga-ere ngwaahịa ndị ọzọ na ọnụahịa dị elu, na obere ego na ọnụ ala. Graphically, ọ bụ omume na-egosi onye na-amụba ogologo akara, ná mkpọda nke obodo nke kpebisiri ike site ogo nke price ekwedo nke ọkọnọ.

Ụkpụrụ nke-adịghị ahụ anya n'aka na-ekwu na ahịa ịha ga-ike na nrutu nke ọkọnọ na ina, n'otu oge ya ruru na-akpaghị aka site na ihe nke na-eji ọkụ na-ere n'ahịa. Ya mere, Smith jụrụ mkpa ọ dị maka enyemaka gọọmentị na akụ na ụba dịka ngwá ọrụ na-emerụ ahụ maka mmepe akụ na ụba na usoro ahịa. Dị ka nkwupụta ya si dị, n'oge ụfọdụ, ndị na-azụ ahịa na ndị na-azụ ahịa ga-agbanwe ihe dị iche iche na-enye ha ma rịọ ka ụlọ, gbanwee ọnụahịa na ọnụọgụ nke ngwongwo zụtara ma ree ruo mgbe ha rutere ebe nkwụsị, mgbe nke ahụ gasịrị, ha ga-amalite ịme ahịa ego maka ịzụta na ịzụta ọtụtụ ihe nha. ngwaahịa nke na ịha price.

N'ụzọ dị mwute, ụkpụrụ nke -apụghị ịhụ anya n'aka nke ahịa, ọ bụ ezie na ọ bụ theoretically nnọọ ziri ezi na ezi omume, na-adịghị enen ke ugbu a aku adị n'ezie. Ihe mere nke a bụ eziokwu ahụ bụ na ụkpụrụ a na-arụ ọrụ nanị na ọnọdụ nke asọmpi zuru oke, nke bụ, n'eziokwu, ihe nchịkọta akụkọ doro anya nke nwere ọtụtụ ndị na-azụ ahịa na ndị na-azụ ahịa na ahịa, na irere ngwaahịa dị nnọọ mma. Na ndu ndu, enweghi ike imezu ihe ndi di otú a, ya mere, ukpuru nke aka a na-adighi ahu anya adighi nma maka ngwa n'oru aku na uba. N'adịghị ka nkà mmụta sayensị Smith, echiche nke John Maynard Keynes na ndị mọnk na-ekwe ka usoro iwu nke akụnụba mepụtara. Keynesian ekwere na isi usoro iwu ike nke ala mmefu ego mmefu, nke dịkwuo multiplicatively enwekwu nchịkọta ina, na monetarists ahọrọ mezie aku na uba site na inye iwu na ego ọkọnọ na mba.

N'agbanyeghị nke a, ụkpụrụ nke aka a na-adịghị ahụ anya bụ mmepe dị mkpa, nghọta ya na-emepekwa maka ụmụ akwụkwọ nke akụnụba ohere dị ukwuu iji nyochaa ahịa na-echebara ihe akụ na ụba nke oge a echiche.