Nhazi ọkwa nke mba: ndị isi nhọrọ. Ụzọ nke nhazi ọkwa-ekwu

Nhazi ọkwa nke na-ekwu - a nsogbu, nke na-agbalị na-edozi ọtụtụ ndị ọkà mmụta sayensị kemgbe oge ochie. Na ajụjụ a bụ mkpa ka ugbu a. E nwere ọnụ ọgụgụ nke na-eru nso, dabeere na nke a nhazi ọkwa nke iche nke gọọmenti. Ke ibuotikọ emi anyị ga-ekwu banyere ndị bụ isi.

The ala na ya na ọrụ

Ị ga-akpa-ekpebi ihe na steeti. Nke a bụ a Ọkaakaa ndọrọ ndọrọ ọchịchị na territorial nzukọ nke ọha ike, nke nwere a pụrụ iche unit, na nwere uche, nke a chọrọ iji mezuo niile ụmụ amaala ya. The State bụ isi alụmdi nke usoro ọchịchị. Anyị kọwara na nke a pụtara echiche n'ihi na ha na-ekpebi ndị dị oké mkpa na atụmatụ nke ọ bụla ihe dabeere nhazi ọkwa.

Ụdị ọrụ nke ala na-ekewa n'ime esịtidem na mpụga. The esịtidem na ndọrọ ndọrọ ọchịchị nchegbu (eg, ịnọgide na-enwe iji), akụ na ụba (privatization, nationalization), ideological (guzobe ịhụ mba n'anya na Civic ụkpụrụ site media na-akụziri, ọzụzụ ndị òtù nke obodo) na-elekọta mmadụ (ahụ ike na omume na-akwado omenala, na-elekọta mmadụ ọdịmma). Mpụga ọrụ - bụ iji hụ na ala nke mba nche, mmepe nke ibe bara uru imekọ ihe ọnụ n'etiti mba abụọ ahụ, iji chebe mba na obodo ọdịmma na mba okirikiri, na-ekere òkè na-emeso dị iche iche zuru ụwa ọnụ nsogbu.

The ala na-egosi na a ọha mmadụ na-jupụtara mmanye na ime ihe ike, ma na-achọ naanị ha, ike ọnọdụ dị mkpa maka mmekota na imekọ ihe ọnụ nke ndị mmadụ. Ọ bụ ya mere na ọ bụ iche na mgbagwoju agabiga mbara igwe, nke na-eme dị ka onye na mkpezi na ogbugbo n'etiti dị iche iche ọmụmụ na iche iche nke ọha mmadụ. Ya si na-kọwara nke mkpa izute ọdịmma bụghị naanị nke a na-elekọta mmadụ na klas, ma ọha mmadụ n'ozuzu.

Olee otú were ala

E nwere ọtụtụ dị iche iche n'ihu ọha entities. Ya mere, ha na-amụ na-atụ aro na ijikọta data owuwu dị iche iche iche iche. Nke a dị mkpa iji chọpụta reproducing, ugboro ugboro mgbaàmà, nke dabeere na nhazi ọkwa nke na-ekwu. Nkenke-agwa anyị banyere ndị nile di iche iche nke ihe anyị nnyocha adịghị mfe. Ọ bụla ala bụ ihe pụrụ iche. Otú ọ dị, nke a apụtaghị na ụfọdụ ndị dị oké mkpa atụmatụ ike ugboro ugboro. Ụfọdụ n'ime ha bụ ihe e ji mara nke a ọnụ ọgụgụ nke ihe. Okwu ahụ bụ "obodo nhazi ọkwa" na-agụnye ndokwa ha dị iche iche ihe (onye ma ọ bụ karịa), nkerisi ozuzu oke nke iche iche na klas maka ihe ọ bụla dị oké mkpa e ji mara.

Plato, na Gris oge ochie ọkà ihe ọmụma, chọrọ mbụ nhazi ọkwa nke sample mba, ịrịba si ele ihe anya nke sayensị. Nke a sample e mesịrị ka o zuo okè ya nwa akwụkwọ, Aristotle. Ugbu a, otu n'ime ndị a kasị mara amara bụ guzobere obibia, nke dabeere akụkọ ihe mere eme na ihe onwunwe n'anya dialectic Marx na Engels. Anyị nwere ike iche na nke a bụ isi nhazi ọkwa nke na-ekwu.

formational obibia

Ọ na-atụ aro ihe ọ na-amasị ndị dị otú ahụ a echiche, dị ka a socio-aku guzobere. The Marxist-Leninist Ozizi, a okwu na-ezo aka a akụkọ ihe mere eme nzọụkwụ na mmepe nke ọha mmadụ. O nwere a pụrụ iche na emeputa usoro, a na-akpọ ndabere. Ke adianade do, ụfọdụ na ndọrọ ndọrọ ọchịchị na-elekọta mmadụ na ibe ya, echiche ndị Nazi, iwu oru na norms (superstructure) maka nke ikpeazụ.

Si n'ọnọdụ nke na-akwado echiche nke a, e nwere 5 socio-aku formations. Ndị mbụ nke ha - oge ochie anyị na. Sochiri ohu-owning, mgbe ahụ, feudal, bourgeois na Kọmunist akpatre. Class guzobere kwekọrọ na a ụfọdụ ụdị ala. nhazi ọkwa nke ndị a na ụdị ndị na-esonụ ibiere:

• mode nke mmepụta, larịị nke mmepe nke mmekọahụ nke mmepụta ma na-arụpụta agha;
• isi ụdị nwe (ọha ma ọ bụ onwe);
• nkewa nke otu n'ime klaasị (ọgaranya, ndị ọgaranya, ndị ogbenye na ndị ogbenye).

Dị na a ibiere na-agụnye ndị dị otú ahụ na ụdị: ohu ala, feudal, bourgeois na Socialist. Ka anyị tụlee nke ọ bụla n'ime ha.

ohu ụdị

Na onodu nke ndị dị otú ahụ a na steeti isi onwunwe isiokwu - ndị mmadụ. Oge ochie ngwaọrụ ka apụghị inye ndị mmadụ na a oké arụmọrụ. N'ihi ya, ego nke nri na-akawanye a otu na-adabere na àgwà nke ndị ọrụ. Iji ohu ụdị ndị oge ochie Eastern na-ekwu, ya bụ, ndị nke mepụtara na mbubreyo 4th - n'oge. 3 Millennium BC. e. (Ancient China, Ancient India, Ancient Egypt, Assyria, Sumer et al.). N'ihi na ha, ọ na-e ji:

• ugbo obodo (obodo n'umu, ime obodo);
• mmiri ugbo;
• mkpokọta ohu;
• oge ochie iche nke ndị nna ohu;
• State nwe nke mmiri ụlọ ọrụ.

Na Gris oge ochie na Rome, nke bụ ndị na-ekwu, nke bụ ohu ụdị, kwuru, sị:

• nkewa nke otu n'ime klas slaveowners na ndị ohu;
• First onwe onwunwe nke n'aka nke mmepụta (ngwá ọrụ na ihe nke oru), dị ka nke ọma dị ka ndị ohu bụ ndị a nnweta, isiokwu, ihe, na n'otu oge ahụ ndị mmadụ ike dị iche iche ihe onwunwe;
• agbachitere na nchebe nke onwe onwunwe.

feudal ụdị

E nwere ndị ọzọ na ụdị nke na-ekwu. The nhazi ọkwa chọrọ site Marx na Engels, dị ka i nwere ike icheta, na-agụnye anọ na ụdị. The aku na uba na ihe ndabere nke abụọ ala, a feudal ụdị bụ onwe onwunwe nke ukwu nke n'aka nke mmepụta, karịsịa n'ala. N'ihi na ndị dị otú ahụ a usoro e ji igba ndị nkịtị site na ike na ala. Nke a ka a hụworo dị iche iche ihe. Dị ka ihe atụ, ndị ọrụ ugbo na-ekweta na ya, ka ọ ghara ụtụ ghara itinye aka na agha mkpọsa. Ha nwere ike ibu a wusiri ike na ọchịchọ obi, ma n'ihi na ọ dị mkpa na-ebili n'ihu ha n'ụzọ ụfọdụ na-eri nri ya na ezinụlọ ya. Ọzọ nhọrọ - na-anọ na ndị nkịtị nke onye nwe ulo ibé.

Otú ọ dị, nnukwu ụlọ bụ ka kpamkpam ike. N'ihi na ala nke feudal ụdị e ji naanị ya nwe ndị nkịtị na akụrụngwa (obere ugbo ngwaọrụ), nakwa dị ka foduru nke ngwaahịa na-emepụta site na ha na ụlọ ahụ ma na obibi ha. Ma ha free-arụ ọrụ na feudal onyenwe ya. Na feudal ala, e nwere 3 isi ụdị nke annuities:

• corvée - oru mgbazinye na nke ala-achọ ịrụ ọrụ na ya na nna ya ukwu a ụfọdụ ọnụ ọgụgụ nke ụbọchị kwa izu;
• eke dues, mgbe ọ na-amanye na-enye onye nwe a ụfọdụ ọnụ ọgụgụ nke ugbo ngwaahịa ha (na omenkà nyere ya ngwaahịa);
• ego rents (ego na-abaghị), ntụgharị ugwo nke a ego feudal serf.

Kwuru, iwu na aku na uba na nduzi ndị ọrụ ugbo feudalists na retainers (obere ọgaranya feudal) site bara ọgaranya karị (overlords). Private onwunwe ndị eze nọ n'okpuru na overlords gbachiteere. Ihe Nlereanya nke ndị dị otú ahụ na-ekwu, na-ochie France, Germany, Italy, Russia na ndị ọzọ.

The bourgeois ala (ikeketeorie)

Ọ e ji ịdị adị nke ụdị dị iche iche nke nwe, ma ọ bụ onwe (ụzọ mmepụta) bụ kpagburuibe. Isi na isi mmalite nke ọgbọ na ìgwè onwunwe a na-ewere ọrụ erigbu ndị ọrụ na-arụ ọrụ. The results na-kenyere onye ọzọ ọrụ. The aku na uba bụ ahịa na-agba mbọ. Nke a pụtara na ahịa na-guzobere na ndabere nke ọkọnọ na ina. mpi e na ahịa. Society ekewa ndị ikeketeorie klas (bourgeoisie) na ụgwọ-ọrụ; na ala, n'etiti na elu klas.

The mbụ ikeketeorie na-ekwu bụ banyere 200-300 afọ gara aga na North America na na Europe. The bourgeois usoro ngwa ngwa malitere iji merie ụwa mgbe French mgbanwe mere. Na 30s nke ikpeazụ nke narị afọ ikeketeorie mba banyere ugbu a na ogbo nke development. O doro anya na, ọ bụ a ntughari ka a elu guzobere.

socialist ụdị

The aku na uba na ihe ndabere nke na-ekwu nke a ụdị bụ steeti nwe nke n'aka mmepụta. E nwere kpara ụkpụrụ nke aku na uba, hà nkesa nke na-emepụta akụ na ụba, na-erigbu na-arụ ọrụ ndị mmadụ site na steeti. Society ekewa klas nke ụbụrụ na-aghọ, nkịtị na-arụ ọrụ.

The socialist ala ke formational Ozizi bụ agaghịkwa a ala na zuru uche nke okwu, n'ihi na na-arụ ọrụ na klas na ọ na-emegbu nta. N'ezie, anyị nwere ike ikwu na ọ bụ a "ọkara-ala". Ọ na-egosipụta na-ebute ọdịmma na uche nke karịrị n'ọnụ ọgụgụ nke otu: niile na-arụ ọrụ.

Na Kọmunist, bụ nke kwesịrị na-abịa na-eme n'ọdịnihu, ọ ga-anwụ, dị ka a ga-enye ụzọ ọha na eze, Kọmunist onwe-ọchịchị. Otú ọ dị, dị ka m chere A. B. Vengerov, socialist ụdị nke ala dị ka a dum pụtara ọtụtụ nke ya atụmatụ dịgasị iche iche nke Oriental despotism, nke ịmaliteworị dị ka a n'ihi nke agba mode nke mmepụta.

Otu ụdị na-anọchi ọzọ, site a na-elekọta mmadụ mgbanwe. Ọ bụ n'ihi nke ọnụnọ ke otu unyi anaghị agbasa na emegide ndị mmekọahụ nke mmepụta ma na-arụpụta agha.

civilizational obibia

E nwere ihe ọzọ na-ewu ewu na obibia, na nke a nhazi ọkwa nke forms nke ala - nke mmepeanya. Ọ dabeere ọ bụghị nanị na na mmepe nke klas mmekọahụ na mmepụta, kamakwa ime mmụọ, omenala na ihe ndị ọzọ (akpan akpan, nkà na ụzụ, obodo, n'usoro oge, okpukpe, iwu, wdg).

Echiche nke "mmepeanya" bụ Central iji nke a. Nke a na okwu na-ewepụtara Latin okwu sụgharịrị dị ka "obodo". A. D. Toynbi, English akụkọ ihe mere eme na ọkà ihe ọmụma nke narị afọ nke 20, kweere na mmepe anya bụ otu obodo dị iche iche na-eme ka na ubi nke ije mkpakọrịta, okpukpe, nkà, na omenala na omenala, na bụ na ubi nke omenala ke ofụri ofụri.

N'etiti nnyocha e ugbu a ọ dịghị otutu mmadu kwenyere banyere otú ọtụtụ mba adị n'akụkọ ihe mere eme. Ya mere, Oswald Spengler, ndị German omenala ọkà mmụta sayensị na ọkà ihe ọmụma, kwuru okwu nke asatọ bụ isi ihe ọkụkụ. Karl Jaspers, ọkà ihe ọmụma na ọkà mmụta okpukpe, ka ekenyela itoolu mepee. Ọnụ ọgụgụ ha na okwu nke Toynbee esịmde 21 (Chinese, Ijipt, Western, Far Eastern, Orthodox, Iranian, Arab, Mexico, Siria, na ndị ọzọ.).

nhazi ọkwa Danilevsky

N'ihi na oge mbụ na ntọala nke mepere anya obibia chepụtara N. Ya. Danilevsky. N'akwụkwọ ya "Russia na Europe", nke e bipụtara na 1869, enye ama owụt ozizi "na omenala-akụkọ ihe mere eme na ụdị". Ma ọ bụghị ya, ha nwere ike kọwaa dị a mepere anya. Ndị a na ụdị dị iche n'echiche na obodo kwụụrụ nke mmadụ, ndị okpukpe, na ulo oru, ụlọ, nkà, na nkà mmụta sayensị na ndị ọzọ na mmepe. Ọkà mmụta sayensị kweere na mmepeanya mepụtara ke otu ụzọ dị ka ndu ntule. Ha na-aga site nkebi nke ntozu okè na senescence, wee nwụọ. Gbanwee otu omenala-akụkọ ihe mere eme ụdị ọzọ bụ apụghị izere ezere. N. Ya. Danilevsky kweere na ọ bụ a Slavic ụdị akụkọ ihe mere eme anya. Ọ na-emegide unsustainable omenala nke West.

Legal nhazi ọkwa

Legal nhazi ọkwa nke State anaghị atụle ha Nsonye na a akpan akpan na-elekọta mmadụ usoro. Ọ adọpụ si ọdịnaya nke ha na-elekọta mmadụ, echiche ndọrọ ndọrọ ọchịchị na-agba mbọ, na mmekọrita nke mmegide na na-achị achị na ndị ọzọ, nke bụ pụta ụwa ọ bụla ala. The ọmụmụ nke ndị a niile ihe na-emenụ na ndọrọ ndọrọ ọchịchị ndị ọkà mmụta sayensị na akụkọ ihe mere ndị ọkà mmụta sayensị.

The iwu obibia nwere ulo oru na iwu. Ndị dị otú ahụ a nhazi ọkwa nke na-ekwu na-egosi ọrụ a akpan akpan ụdị ala. Nke ikpeazụ na a kọwara dị ka a ụzọ ntoputa, nzukọ na mmejuputa iwu nke steeti ike. Ọ na-agụnye ndị na-esonụ akụkụ atọ:

• mmetụta ala ngwaọrụ (unitary ala, n'otu, nnokota, Federation);
• na ụdị ọchịchị (zuru, nanị, ma ọ bụ Omeiwu onyeeze, Republic);
• ụdị ndọrọ ndọrọ ọchịchị na-ekwe ka ọchịchị nke nwere ike na-emesapụ aka-onye kwuo uche ma ọ bụ ndị na-abụghị onye kwuo uche.

Ọ dị mkpa n'ime akaụntụ niile ibiere maka nhazi ọkwa nke ala. Ka ihe atụ, Russia bụ a etiti, Republic, na-enwe na-emesapụ aka-democratic ụdị ndọrọ ndọrọ ọchịchị na-ekwe ka ọchịchị.

Ọzọ classifications isi

I nwere ike na-enye ndị ọzọ ụzọ nke nhazi ọkwa nke na-ekwu. Dị ka ihe atụ, larịị nke teknuzu ọganihu, ha nwere ike ịbụ informational, post-ulo oru, ugbo na ulo oru. Si ele ihe anya nke akụkọ ihe mere eme, na steeti nwere ike kọwaa dị a oge a, ochie ma ọ bụ oge ochie. E nwekwara akụ na ụba nhazi ọkwa nke mba, nke na-eguzo na-mepụtara na mba na emepe emepe, mba ụwa nke atọ. Ichebara obodo akpata, anyị nwere ike ikwu banyere European, African, Asian na American ụdị. E nwekwara a nhazi ọkwa nke ọchịchị nke iwu. Ọ nwere ike na-ezo aka okpukpe ọdịnala, Roman-Germany na Anglo-American usoro iwu. Ọ bụrụ na anyị na-dị ka ihe ndabere nke okpukpe, ndị ọchịchị nwere ike ịbụ Catholic, Orthodox, Hindu, Muslim.

N'ihi ya, na-ekwu nhazi ọkwa nwere ike rụrụ n'elu a plurality nke bases. Anyị na-gwara na zuru ezu naanị banyere ihe ndị kasị. Ọ bụrụ na ị na-ewere udomo oro, anyị na-n'aka-aghọ maara na a isiokwu ndị dị otú ahụ dị ka "nhazi ọkwa nke na-ekwu." A akpati ga-enyere gị naanị ma ọ bụrụ na ị na-aghọta ihe ndị pụtara ìhè.